Handel og vandel

 

Våren er her og i kjøpesentera er det langt å gå. Velkomen til tusen meter berøringsfri shopping.

Du har kjøpt eit par sokkar i ein kjedebutikk. Du har ikkje kome lenger enn til rulletrappa før ei melding tikkar inn på telefonen. Det viser seg å vere butikken du akkurat kom ut av som vil ha ei vurdering av «din kjøpsopplevelse».

 Kva svarar ein på slikt? Eg bar sjølv sokkeparet frå reolen til kassa, der pris vart skanna og dama i kassa tok seg betalt og sa «Ha ein god dag». Noka  særleg til oppleving var det sant å seie ikkje.

Varehandelen utviklar seg raskt. Lengst framme er dei naturleg nok på Moa, eit butikk-mekka som skal vere eitt av dei største i landet. No har det skifta namn til Thon Senter, oppattkalla etter ein som slo seg opp som seljar av  reveskinn. Hallingdølen gjekk alltid i raud strikkelue til kontordressen for å signalisere at han eigentleg var eit bygdemenneske som var prega av nøysemd og sparelyst.

 Kjøpesenteret hans bognar likevel av all slags  luksus og overflod og lokkar på sine kundar på engelsk. Det står ikkje SALG eller SAL, som ein kunne vente blant handleglade sunnmøringar. Det står SALE eller «40 % Off!» på tre meter høge plakatar. Trur dei at vi er sterkt svaksynte og dessutan framandspråklege? Uff og uff!

 Kjøpesenteret breier seg raskt over det som ein gong var prærien i Spjelkavik, der det kunne ha blitt flyplass før ideen vart arkivert og gløymt. Godt var  det. No har vi vanskar nok med å finne areal til parkeringa. Dagens typiske Moa-kundar, som elles klagar høglytt viss dei ikkje kan setje bilen nær inngangsdøra, trimmar gladeleg innandørs når dei går opp og ned korridorar og trapper i timevis med stadig tyngre handleposar. Det gjer nok eit merkande utslag for folkehelsa. Kunne det vere ein idé og merke løypa gjennom senteret som ny Stikk ut!-trasé?

 Automatisk kundekontakt er alltid svaret når servicenæringa skal effektivisere. Rasjonell drift er det først når ein får kundane til å gjere jobben. No lokkar kjedebutikkar med  «Click & Collect». Vi skal først finne vara, kjøpe og betale over nettet. Så får vi vite kvar og når vi kan kome og hente. 

Det blir lengre og lengre mellom dyktige butikk-medarbeidarar som kan gi råd  om korleis ein skal bruke det ein har kjøpt. Brukarmanual kan ein få på fjorten språk ved å skanne QR-koden. Spør du butikken, søkjer personalet etter svaret på Google, akkurat som fastlegen. Vil du ha kontakt med hovudkontoret og ein fagmann per telefon, må du ha tid. For same kva tid du ringer, er du minst nr. 28 i køen og må lytte til irriterande heismusikk heilt til det er din tur.

«Vi bryr oss om våre kunder», står det i meldingar frå bank og forsikring, teleselskap og internett-leverandørar. Dei vil gjerne vite kva vi synest om dei. Vi kan velje å krysse av for veldig fornøgd, fornøgd eller lite fornøgd. Men her er ingen plass der ein kan fortelje kva ein eventuelt ville klage på. Vi forstår: Dette skal ikkje lesast av menneske. Akkurat kva dei misnøgde måtte vere misnøgde med, er dei som spør ikkje så interesserte i.

 Vanleg overflatisk kontakt er i ferd med å bli eit luksus-gode over alt i samfunnet. Det gjeld til og med når ein går på kafé for å treffe folk. I staden for at personalet tek opp bestilling, må ein no ofte sjølv taste inn bestillinga på telefonen før ein får hjelp. Det skaper unødvendig irritasjon og tidsbruk, spesielt blant oss som har pølsefingrar, når vi sjølve må stå for endå meir  av servicen. Då kuttar vi kanskje desserten, berre fordi vi ikkje orkar ein tasterunde til.

Slik akkar vi oss og klagar medan våren bryt fram rundt oss. Vi skulle heller sprunge ut og dikta om naturens store under i staden for å sitje inne og skrive om småtinga som irriterer. Kva treng ein vel på butikken no, når sola varmar og ein kan kaste kleda og det er hus under kvar busk?

Kanskje ein stråhatt?  Det er ikkje så nøye, berre det er akkurat.